Markies Condorcet (1743-1794)
een raszuivere vooruitgangsoptimist
Hij was een verlichtingsfilosoof in de zuivere zin van het woord: het enige ware gezag is het gezag van de rede. Elke vorm van religie beschouwde hij als overbodig, zelfs schadelijk bijgeloof. In de schaduw van de guillotine beleed de markies van Condorcet (1743-1794), wiskundige, filosoof, eerst aanhanger, later criticus en tenslotte slachtoffer van de Franse Revolutie door zijn geloof in de menselijke rede. Fulminerend tegen vooroordeel en bijgeloof, tegen corrupte vorsten, schijnheilige priesters en fantaserende metafysica, tegen tirannie en onwetendheid, schetste hij een tafereel van de geschiedenis der mensheid waaruit onomstotelijk moest blijken 'hoe de natuur de vooruitgang van inzicht en die van vrijheid, deugd en respect voor de natuurlijke rechten van de mens onlosmakelijk met elkaar heeft verbonden'
Negen periode, de geschiedenis als voorportaal naar de glorieuze Verlichting
Nicolas de Condorcet, een Franse filosoof en wiskundige deelt de menselijke geschiedenis in negen perioden in. De eerste bijvoorbeeld is die van de stamvorming. De tweede van de landbouw. Hij ergert zich aan het primitieve bijgeloof toen maar ook in latere perioden. Sommige volken zijn in deze primitieve fasen blijven steken en boeken geen vooruitgang, zo merkt hij op. Hij passeert daarbij de de Griekse en Romeinse oudheid. Filosofen als Socrates en Aristoteles maar ook Thales van Milete hebben vooruitgang gebracht. De Romeinen hebben slechts vooruitgang gebracht op het punt van de wet en rechtsgeleerdheid (organisatie van het rijk). Zij teerden met hun filosofie op de Grieken. Condorcet vindt de Verlichting een groot goed daarmee is gebroken met het bijgeloof van het christendom. Waarbij het gaat om de correcte observatie, empirie en niet om speculatie. Wiskunde en natuurkunde, gebaseerd op empirie, zullen zorgen voor de echte vooruitgang.
De mens moet mondig worden
Het christendom is een sta in de weg voor de natuurwetenschappen en menswetenschappen (de mens is niet zo slecht). Maar ook de adel stond onderzoek in de weg en hield de bevolking onwetend. Condorcet hoopt op gelijkheid van mensen en sekse. Dat iedereen zich kan ontwikkelen. Hij heeft een hekel aan bijgeloof, vooroordeel en onwetendheid. De mens moet mondig worden.
Schaduwzijde van wetenschap en techniek
Inmiddels weten we de wetenschap ons gebracht heeft. Mensen zien niet alleen een vooruitgang maar ook een dreiging: AI, atoombomen etc. Moreel gezien blijft de mens dezelfde. Het kwaad kan alleen door God worden gebroken. Wie God verlaat heeft smart op smart te vrezen. Condorcet geloofde in de Franse revolutie maar was het niet eens met de ruwe dood van Lodewijk de 16de, dat ging zonder proces zoals de meesten gedood werden aan de guillotine zonder proces. Maximilien Robespierre achtte dat niet nodig. Condorcet werd zelf ook omgebracht vanwege zijn visie op het verloop van de revolutie.
Zijn grootse idealen
Zijn grootse idealen zijn vrijheid voor iedereen, vrijhandel internationaal, geen koloniën meer maar elk land zelfstandig. Gelijkheid tussen man en vrouw. Geen slavernij meer. Geen racisme meer. Geen despotisme meet van kerk en adel. Scholing voor alle burgers. Broederschap der volken. Het zijn allemaal hoge idealen die hij denkt te bereiken als de rede (van de burgers) het voor het zeggen krijgt en niet de adel of de kerk.
Drie termen over het verleden
Op Wikipedia lezen we: Hij was in vele facetten vooruitlopend op zijn tijd als een 18e-eeuwse denker, pleitte hij voor een liberale economie, vrij en gelijk publiek onderwijs, grondwettelijk recht, en gelijke rechten voor vrouwen en voor mensen van alle rassen. Zijn ideeën en geschriften hebben de Franse en de wereldpolitiek beïnvloed en blijven invloedrijk tot aan de dag van vandaag.
(....) Hij schetste de geschiedenis van de mensheid als een conflict tussen bijgeloof en filosofie. In deze strijd werd de kwaadaardige macht van de priesters en despoten stelselmatig ondergraven door de rede, met menselijke vooruitgang als resultaat. Condorcet onderscheidde tien tijdperken en keek utopisch vooruit naar een toekomst waarin bij meerderheid zou worden beslist en alle mensen compleet rationeel zouden zijn geworden. Hij meende dit te kunnen voorspellen op grond van de immanente wetten die hij in de geschiedenis ontwaarde.
Condorcet ijverde voor de afschaffing van de slavernij, pleitte voor vrouwenkiesrecht maar vooral spande hij zich in voor de invoering van gratis openbaar onderwijs. Dit omdat hij daarin hét middel zag om de verlichtingsidealen van de Franse Revolutie waar te maken (bron: volwassenenleren.nl/markies-de-condorcet-een-leven-lang-leren-voor-iedereen/)
een raszuivere vooruitgangsoptimist
Hij was een verlichtingsfilosoof in de zuivere zin van het woord: het enige ware gezag is het gezag van de rede. Elke vorm van religie beschouwde hij als overbodig, zelfs schadelijk bijgeloof. In de schaduw van de guillotine beleed de markies van Condorcet (1743-1794), wiskundige, filosoof, eerst aanhanger, later criticus en tenslotte slachtoffer van de Franse Revolutie door zijn geloof in de menselijke rede. Fulminerend tegen vooroordeel en bijgeloof, tegen corrupte vorsten, schijnheilige priesters en fantaserende metafysica, tegen tirannie en onwetendheid, schetste hij een tafereel van de geschiedenis der mensheid waaruit onomstotelijk moest blijken 'hoe de natuur de vooruitgang van inzicht en die van vrijheid, deugd en respect voor de natuurlijke rechten van de mens onlosmakelijk met elkaar heeft verbonden'
Negen periode, de geschiedenis als voorportaal naar de glorieuze Verlichting
Nicolas de Condorcet, een Franse filosoof en wiskundige deelt de menselijke geschiedenis in negen perioden in. De eerste bijvoorbeeld is die van de stamvorming. De tweede van de landbouw. Hij ergert zich aan het primitieve bijgeloof toen maar ook in latere perioden. Sommige volken zijn in deze primitieve fasen blijven steken en boeken geen vooruitgang, zo merkt hij op. Hij passeert daarbij de de Griekse en Romeinse oudheid. Filosofen als Socrates en Aristoteles maar ook Thales van Milete hebben vooruitgang gebracht. De Romeinen hebben slechts vooruitgang gebracht op het punt van de wet en rechtsgeleerdheid (organisatie van het rijk). Zij teerden met hun filosofie op de Grieken. Condorcet vindt de Verlichting een groot goed daarmee is gebroken met het bijgeloof van het christendom. Waarbij het gaat om de correcte observatie, empirie en niet om speculatie. Wiskunde en natuurkunde, gebaseerd op empirie, zullen zorgen voor de echte vooruitgang.
De mens moet mondig worden
Het christendom is een sta in de weg voor de natuurwetenschappen en menswetenschappen (de mens is niet zo slecht). Maar ook de adel stond onderzoek in de weg en hield de bevolking onwetend. Condorcet hoopt op gelijkheid van mensen en sekse. Dat iedereen zich kan ontwikkelen. Hij heeft een hekel aan bijgeloof, vooroordeel en onwetendheid. De mens moet mondig worden.
Schaduwzijde van wetenschap en techniek
Inmiddels weten we de wetenschap ons gebracht heeft. Mensen zien niet alleen een vooruitgang maar ook een dreiging: AI, atoombomen etc. Moreel gezien blijft de mens dezelfde. Het kwaad kan alleen door God worden gebroken. Wie God verlaat heeft smart op smart te vrezen. Condorcet geloofde in de Franse revolutie maar was het niet eens met de ruwe dood van Lodewijk de 16de, dat ging zonder proces zoals de meesten gedood werden aan de guillotine zonder proces. Maximilien Robespierre achtte dat niet nodig. Condorcet werd zelf ook omgebracht vanwege zijn visie op het verloop van de revolutie.
Zijn grootse idealen
Zijn grootse idealen zijn vrijheid voor iedereen, vrijhandel internationaal, geen koloniën meer maar elk land zelfstandig. Gelijkheid tussen man en vrouw. Geen slavernij meer. Geen racisme meer. Geen despotisme meet van kerk en adel. Scholing voor alle burgers. Broederschap der volken. Het zijn allemaal hoge idealen die hij denkt te bereiken als de rede (van de burgers) het voor het zeggen krijgt en niet de adel of de kerk.
Drie termen over het verleden
- Bijgeloof: daar doelde hij op de kerk en het hogere. Leiders van de kerk die de ethiek dicteerde achtte hij gevaarlijk en een sta in de weg voor de menselijke ontwikkeling.
- Vooroordeel, hij doelde op de zienswijze dat de vrouw en de zwarten als minder werden gezien dan de blanke man.
- Onwetendheid, hij doelde op de kerk en adel die de gewone man onwetend hield. De Franse revolutie heeft die macht gelukkig gebroken met vrijheid, gelijkheid en broederschap.
Op Wikipedia lezen we: Hij was in vele facetten vooruitlopend op zijn tijd als een 18e-eeuwse denker, pleitte hij voor een liberale economie, vrij en gelijk publiek onderwijs, grondwettelijk recht, en gelijke rechten voor vrouwen en voor mensen van alle rassen. Zijn ideeën en geschriften hebben de Franse en de wereldpolitiek beïnvloed en blijven invloedrijk tot aan de dag van vandaag.
(....) Hij schetste de geschiedenis van de mensheid als een conflict tussen bijgeloof en filosofie. In deze strijd werd de kwaadaardige macht van de priesters en despoten stelselmatig ondergraven door de rede, met menselijke vooruitgang als resultaat. Condorcet onderscheidde tien tijdperken en keek utopisch vooruit naar een toekomst waarin bij meerderheid zou worden beslist en alle mensen compleet rationeel zouden zijn geworden. Hij meende dit te kunnen voorspellen op grond van de immanente wetten die hij in de geschiedenis ontwaarde.
Condorcet ijverde voor de afschaffing van de slavernij, pleitte voor vrouwenkiesrecht maar vooral spande hij zich in voor de invoering van gratis openbaar onderwijs. Dit omdat hij daarin hét middel zag om de verlichtingsidealen van de Franse Revolutie waar te maken (bron: volwassenenleren.nl/markies-de-condorcet-een-leven-lang-leren-voor-iedereen/)
